İzlenmesi Gereken İran Filmleri

9) Dast-neveshtehaa nemisoosand (El Yazmaları Yanmaz) – 2013

Yönetmen: Mohammad Rasoulof

İran İslam Cumhuriyeti tarafından film çekmesi yasaklanan yönetmenlerden biri olan Mohammad Rasoulof’un bu filmi, 1995 yılında rejimin, 21 gazeteci yazara suikast girişiminden yola çıkılarak çekilen çarpıcı bir belge. El Yazmaları Yanmaz, bu suikast sürecinin yazıldığı el yazmaları üzerine çatışmasını kurar. Bir tarafta bu el yazmalarını yazan ve saklayan yazar, şair yani entelektüel karakterler bir tarafta ise dönek, rüzgâr nereden eserse oraya dönen kaypaklar, devletin maşası olan işkenceci kansızlar… Ve bu iki tarafın ortasında her pahasına sahip olunmak istenen el yazmaları… Bu süreçte rejimin geçmişte ve şimdi hiç değişmeyen bir bakış açısıyla işkencelerine, cinayetlerine devam ettiklerinin altını çizer önemle Rasoulof. Aradan geçen sekiz yıl hiçbir şeyi geliştiremediği gibi, bilakis daha da dibe batmasına neden olmuştur. Film, izleyicinin entelektüel adamların yanına kendini konumlandıracağını bilmesine rağmen hikâyeyi işkencecinin gözünden anlatmayı tercih eder. Bu da işkenceci katillerin de nasıl zorlu, çetrefilli, herkes gibi bir hayat yaşadığını vermek açısından oldukça yerinde bir karar olur.

Cannes Film Festivali’nde Belirli Bir Bakış Ödülü alan El Yazmaları Yanmaz’da, doğrusal işlemeyen kurgu, zaten gerilimli hikâyeyi daha da etkili kılmayı başarır. Bir rejimin muhalif kesimi nasıl sindirdiğini, etkisiz hale getirdiğini görmek açısından bile olsa izlenmeyi hak eden film, kesinlikle bundan daha fazlasını da sunar.